Таъсири падидаи Эл-Нино ба шароити иқлими Ӯзбекистон

Эл-Нино дар қисмати экватории уқёнуси Ором рух медиҳад, аз ин рӯ, он ба кишварҳои Амрикои Ҷанубӣ ва Марказӣ, Осиёи Ҷанубу Шарқӣ ва Австралия таъсири хеле қавӣ мерасонад.

Таъсири падидаи Эл-Нино ба шароити иқлим ва обу ҳавои Осиёи Марказӣ, хусусан Ӯзбекистон, ба монанди минтақаҳои тропикӣ аён ва барҷаста нест, менависад сардори раёсати Ӯзгидромет А. Нарзуллоев.
Ба гуфтаи коршинос, таҳлили шароити обу ҳаво дар давраҳои қаблии Эл-Нино инҳирофҳои зеринро аз меъёрҳои иқлимӣ нишон медиҳад.
Ин падида воридшавии намиро аз баҳри Миёназамин ва уқёнуси Ҳинд фаъол мекунад. Аз ин рӯ, афзоиши миқдори боришот дар Ӯзбекистон дар моҳҳои зимистон ва махсусан дар баҳор (дар мавсими кишт) мушоҳида мешавад.
Инчунин, хатари обхезӣ меафзояд: дар доманакӯҳҳо ва минтақаҳои кӯҳӣ (водии Фарғона, Тошканд, Қашқадарё, Сурхондарё), боришоти аз ҳад зиёди баҳорӣ хатари сел ва обхезиҳои фалокатборро зиёд мекунад.
Азбаски Эл-Нино миқдори зиёди энергияи гармиро ба атмосфераи Замин хориҷ мекунад, ҳарорати миёнаи ҷаҳониро баланд мебардорад.
Барои моҳҳои зимистон, ин маънои онро дорад (чунон ки омори чандинсолаи мушоҳидаҳои метеорологӣ тасдиқ кардааст), ки зимистон дар Осиёи Марказӣ дар солҳои Эл-Нино нисбат ба меъёри иқлимӣ гармтар хоҳад буд.
Эл-Нино траекторияи воридшавии ҷараёнҳои қавии ҳавои Сибирро, ки одатан сардии шадид (пасттар аз -20 °C) ба минтақа меоранд, масдуд ё тағйир медиҳад. Дар зимистон давраҳое бо ҳарорати мусбати рӯзона ҳукмронӣ мекунанд. Ба ҷои ҳавои сарди устувор, ҳавои абрнок ва намноки тӯлонӣ мушоҳида мешавад.
Шиддатёбии равандҳои воридшавии гармӣ дар тобистон боиси воридшавии зуд-зуд ва пайвастаи ҷараёнҳои ҳавои гарм аз Эрон, Покистон ва нимҷазираи Араб мегардад. Дар давраҳои Эл-Нинои қавии ҳаво, ҳарорати тобистон дар Ӯзбекистон аксар вақт аз +40...+42° ва дар минтақаҳои шимолу ғарбӣ, биёбон ва ҷанубӣ аз +43...+48° зиёд мешавад.
"Таъсири падидаи Эл-Нино на танҳо аз мавҷудияти ин падида, балки аз шиддат (қувва), давомнокӣ ва фасли сол, ки авҷи он (кулминатсия) ба поён мерасад, вобаста аст - пешгӯии ин омилҳо пешакӣ хеле душвор аст ва онҳо метавонанд ҷуғрофияи зуҳури ин падидаро комилан тағйир диҳанд", - менависад мутахассис.

ТАФСИРИ ХУДРО ГУЗОРЕД: