Президент Шавкат Мирзиёев дар маросими ифтитоҳи сеюмин Форуми байналмилалии санъати мақом дар шаҳри Намангон иштирок намуда, суханронӣ кард.

Сарвари давлат иштирокчиёни форум, меҳмонони хориҷӣ ва намояндагони фарҳангу санъатро хайрамақдам гуфта, таъкид намуд, ки санъати мақом пули маънавиест, ки дилҳои инсонҳоро ба ҳам мепайвандад ва роҳ ба сӯи некиро мекушояд.

Зикр гардид, ки ин форум, ки дар кишвари мо ба анъана табдил ёфтааст, ба минбари ҷаҳоние мубаддал шудааст, ки барои боло бурдани аҳамияти умумибашарии санъати мақом мусоидат мекунад.

Дар чорабинӣ роҳбарони ЮНЕСКО, АЙСЕСКО, Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил, Созмони ҳамкории Шанхай, Созмони давлатҳои туркӣ, ТУРКСОЙ, Ассамблеяи парлумонии туркӣ, Бунёди фарҳанг ва мероси туркӣ ва дигар сохторҳои байналмилалӣ, вазирони фарҳанг ва сафирони давлатҳои хориҷӣ, инчунин тақрибан 250 намояндаи фарҳанг ва санъат аз беш аз 80 кишвар иштирок доранд.

Президенти мамлакат алоҳида ба фарҳанг ва санъати нотакрори минтақаи Намангон, ки имсол мизбони форум аст, инчунин ба меҳнатдӯстӣ ва неруи созандаи сокинони он таваҷҷуҳ кард. Бо эҳтироми амиқ аз мероси ғании эҷодӣ ва маънавии чунин шоирону мутафаккирони барҷаста, чун Бобораҳим Машраб, Нодим, Фазлӣ, Маҷзуби Намангонӣ, Суфизода, Ибрат, Усмон Носир ва Чустӣ ёдоварӣ шуд. Ҳамчунин, нақши муҳими ҳофизон, мусиқинавозон ва бастакорон, ки дар рушди санъати миллии мусиқӣ саҳми бузург гузоштаанд, таъкид гардид.

Қайд шуд, ки дар ин рӯзҳо дар Намангон 65-умин Фестивали байналмилалии гулҳо низ дар сатҳи баланд идома дорад. Таъкид гардид, ки дар шароити Ӯзбекистони Нав фестивали гулҳо аз як намоишгоҳи одӣ ба чорабинии бузурги фарҳангие табдил ёфтааст, ки эътирофи байналмилалӣ пайдо намуда, ба як навъ бренди миллӣ мубаддал шудааст.

Махсус таъкид шуд, ки имсол дар Намангон зиёда аз 150 миллион гул шинонда шудааст. Ин далел эътирофи байналмилалӣ пайдо карда, ба Китоби рекордҳои Гиннесс ворид гардид.

Президенти мамлакат дар бораи аҳамияти санъати мақом дар фарҳанги миллӣ ва ҷаҳонӣ низ сухан гуфт. Таъкид гардид, ки мақом, ки ба Феҳристи мероси фарҳангии ғайримоддии башарияти ЮНЕСКО ворид шудааст, танҳо мусиқӣ набуда, балки хотираи миллат, қалби мардум ва садои рӯҳи он аст, ки аз миёни асрҳо танин меандозад.

Зикр гардид, ки ҳадафи асосии сеюмин Форуми байналмилалии санъати мақом ҳифз, омӯзиш ва тарғиби ин мероси нодир, инчунин ба наслҳои оянда интиқол додани он мебошад.

Солҳои охир дар Ӯзбекистони Нав боло бурдани мақоми санъати мақом дар сатҳи миллӣ ва байналмилалӣ ба яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати давлатӣ дар соҳаи фарҳанг табдил ёфтааст. Имрӯз дар баробари маҳорати иҷрои мақом, асосҳои назариявии он низ амиқ омӯхта мешаванд.

Таъкид гардид, ки барои ин низоми «мактаби мусиқӣ – мактаби махсусгардонидашуда – муассисаи таҳсилоти олӣ» ба роҳ монда шуда, инчунин дар 21 самти фарҳанг ва санъат, аз ҷумла санъати мақом, иттиҳодияҳои эҷодӣ таъсис дода шудаанд. Минбаъд озмунҳои иҷрокунандагони ҷавони мақом дар сатҳи маҳалла, ноҳия, вилоят ва ҷумҳурӣ баргузор хоҳанд шуд.

Президенти мамлакат як қатор ташаббусҳои навро барои рушди минбаъдаи санъати мақом пешниҳод намуд.

Пешниҳод гардид, ки ба Маркази бошукӯҳи мақом, ки дар Тошканди Нав бунёд мешавад, мақоми ҷаҳонӣ дода шуда, дар назди он Академияи байналмилалии мақом таъсис дода шавад. Дар академия дар баробари мактабҳои мақоми ӯзбекӣ, самтҳои мусиқии классикии шарқӣ – арабӣ, туркӣ, форсӣ, тоҷикӣ, ҳиндӣ ва дигар равияҳо низ таълим дода мешаванд.

Дар назди марказ Китобхонаи байналмилалии рақамӣ ва озмоишгоҳе бо дастнависҳои нодири мусиқӣ, сабтҳои аудиоӣ ва бойгониҳои нота дар сатҳи ҷаҳонӣ таъсис дода мешаванд. Зикр шуд, ки ин маҷмаа ба платформаи ҷаҳонии илмию академӣ табдил ёфта, донишмандони соҳа ва санъатшиносонро муттаҳид месозад.

Ҳамчунин ташаббуси таъсиси Антологияи ҷаҳонии мақом пешниҳод гардид. Ба он намунаҳои мусиқии классикии халқҳои ҷаҳон, аз ҷумла мақом, муғом, муқом ва дастгоҳ, инчунин маводи нотавӣ, сабтҳои аудиоӣ ва видеоӣ, таҳқиқоти илмӣ дохил мешаванд, ки дар як платформаи ягонаи рақамӣ ҷойгир карда хоҳанд шуд. Илова бар ин, барномаи мобилӣ оид ба иҷрои мақом роҳандозӣ гардида, фонотекаи он мунтазам ғанӣ карда мешавад.

Бо мақсади рушд ва дастгирии таҳқиқоти илмӣ дар соҳаи мақом пешниҳод шуд, ки фонди байналмилалӣ таъсис дода шуда, грантҳои он барои маблағгузории пажӯҳишҳои илмӣ, омӯзиши сарчашмаҳои нодир, дастгирии лоиҳаҳои инноватсионӣ ва ҳавасмандгардонии моддии намояндагони соҳа ҷудо карда шаванд.

Таъсиси Ҷоизаи байналмилалӣ дар соҳаи мақом аз ҳисоби маблағҳои фонд ва ҳар ду сол бо он сарфароз гардонидани донишмандон ва ҳунармандоне, ки дар рушди мақом саҳми бузург гузоштаанд, мувофиқи мақсад дониста шуд.

Дар баробари ин, дар минтақаҳо аз рӯи шаш самти «Шашмақом» масири фарҳангӣ-саёҳатии «Роҳи мақом» кушода хоҳад шуд. Дар шаҳрҳои Бухоро, Самарқанд, Хива, Қӯқанд, Шаҳрисабз ва Тошканд кӯчаҳои мавзӯии сайёҳӣ бахшида ба самтҳои гуногуни санъати мақом ташкил карда мешаванд.

Иттилоъ дода шуд, ки ба ансамбли «Мақом» ба номи Юнус Раҷабӣ, ки фонди тиллоии чунин асарҳоро офарида, дар миёни мардум ба таври васеъ тарғиб менамояд, мақоми Ансамбли давлатии миллӣ дода шуд.

Сарвари давлат таъкид кард, ки Форуми байналмилалии санъати мақом ба минбари бузурги муколама табдил меёбад, ки барои ҳифз ва ба наслҳои оянда интиқол додани ин мероси ҷовидона, инчунин таҳкими дӯстӣ ва муколамаи фарҳангӣ миёни халқҳо мусоидат менамояд.

Дар анҷоми суханронии худ Президент Шавкат Мирзиёев ба иштирокчиёни форум саломатии бардавом, илҳом ва дастовардҳои нави эҷодӣ орзу намуда, сеюмин Форуми байналмилалии санъати мақомро кушода эълон кард.

Илова бар ин, сарвари давлат ба иштироки дастаи мунтахаби футболи кишвар дар чемпионати ҷаҳон таваҷҷуҳ намуда, қайд кард, ки футболбозони мо орзуи 34-солаи мардуми кишварро амалӣ намуданд.

Президент изҳори боварӣ кард, ки дастаи мунтахаби мо дар бозии имрӯза шарафи кишварро сазовор ҳимоя хоҳад кард ва ба футболбозон барор орзу намуд.

Дар маросим барномаи рангини консертӣ намоиш дода шуд.

Бо ҳамин Президент Шавкат Мирзиёев сафари худро ба вилояти Намангон анҷом дода, ба Тошканд бозгашт.